Wanneer men het heeft over nieuwbouwhuizen dan bedoeld men meestal huizen die onlangs zijn opgeleverd. Zo ziet men tegenwoordig Vinex-locaties (vaak vierkante huizen die snel kunnen worden gebouwd) of flats vaak als nieuwbouw.

Er zijn echter ook mensen die het begrip nieuwbouwhuis veel ruimer nemen en huizen die ongeveer dertig jaar geleden zijn voltooid tot nieuwbouw rekenen. In extreme gevallen worden zelfs alle woningen die na de Tweede Wereldoorlog zijn gebouw onder deze noemer geschaard. Een echt duidelijke definitie van een nieuwbouwhuis bestaat er eigenlijk niet.

Het woord nieuwbouwhuis is een afleiding van de bouwstijl het Nieuwe Bouwen. In het eerste kwart van de twintigste eeuw is deze bouwstijl in zwang geraakt. In de loop der tijd is de naam voor deze bouwstijl verbasterd tot nieuwbouw.

De term nieuwbouw is eveneens populair geworden voor moderne gebouwen die erg snel zijn gebouwd en bedoeld om er zoveel mogelijk mensen in te kunnen huisvesten. Wanneer men over deze vorm van nieuwbouw spreekt doelt men in veel gevallen ook op etagebouw. Dit wil zeggen dat meerdere verdiepingen worden gebruikt om mensen in te laten wonen. Na de beide wereldoorlogen heeft de term nieuwbouw steeds meer aan populariteit gewonnen. Na de eerste wereldoorlog moest men snel woningen bijbouwen terwijl na de tweede wereldoorlog snel moest worden herbouwd. Halverwege de vorige eeuw werden huizen uit de grond gestampt om aan de grote vraag naar woningen te kunnen voldoen. Doordat deze huizen in een rap tempo werden neergezet liet de kwaliteit ervan vaak te wensen over.